Member Login

O Ysbytai i Gartrefi

Mae Pobl yn Gyntaf Cymru Gyfan wedi chwarae rhan ganolog yn yr ymgyrch Cartrefi nid Ysbytai. Fel y sefydliad cenedlaethol ar gyfer hunan-eiriolaeth pobl ag anableddau dysgu yng Nghymru, buom yn gweithio’n agos gyda’r grŵp Bywydau Wedi’u Dwyn, grŵp a arweinir gan deuluoedd, i herio’r sgandal hawliau dynol sy’n ymwneud ag unigolion yn cael eu cloi i ffwrdd yn amhriodol mewn ysbytai diogel oherwydd diffyg tai a gofal cymdeithasol yn y gymuned.

Ym mis Mawrth 2024, cymeradwyodd Cyngor Cenedlaethol All Wales People First y Maniffesto Bywydau Wedi’u Dwyn yn swyddogol. Mae’r Maniffesto yn codi cwestiynau ynghylch pobl ag anableddau dysgu a/neu awtistiaeth sy’n cael eu cadw mewn lleoliadau ysbyty pan nad yw’r gwasanaethau sydd eu hangen arnynt ar gael yn y gymuned. Mae’n galw am newid.

Gweler yma – Maniffesto Bywydau Wedi’u Dwyn https://www.ldw.org.uk/cy/er-work/easy-read-cartrefi-nid-ysbytai-manifesto/

Gweler yma – Datganiad Safle Pobl yn Gyntaf Cymru Gyfan ar Cartrefi, nid Ysbytai https://allwalespeople1st.co.uk/wp-content/uploads/2024/04/Position-Statement-on-Homes-not-Hospitals-2024.pdf

 

Mae Joe Powell yn aelod o’r rhwydwaith Bring our People Home from Psychiatric Hospitals. Mae Joe yn mynychu cyfarfodydd rheolaidd.

Mwy o wybodaeth am y rhwydwaith yma: https://www.inclusionlondon.org.uk/campaigns-and-policy/free-our-people-now/bring-people-home/bring-people-home/

 

Rydym yn rhan o’r Cynghrair Bywyd Da – cynghrair o unigolion a sefydliadau sy’n seiliedig yng Nghymru. Rydym yn cyfarfod yn fisol.

Rhagor o wybodaeth am Cynghrair Bywyd Da yma: https://goodlife.wales/

 

Mae’r gwaith yn parhau. Dyma amserlen o’r cynnydd hyd yma:

 

Ebrill 2024

Protest ym Mae Caerdydd: Ymunodd Pobl yn Gyntaf Cymru Gyfan a grwpiau hunan-eiriolaeth rhanbarthol Pobl yn Gyntaf â channoedd o ymgyrchwyr yn y Senedd ym Mae Caerdydd. Gwnaethom lobïo Aelodau’r Senedd i fynnu rhoi diwedd ar arferion sefydliadol.

 

2024-2025

Yn dilyn pwysau o’r protestiadau, sefydlodd Llywodraeth Cymru Grŵp Tasg a Gorffen penodol o dan Grŵp Cynghori Gweinidogol Anabledd Dysgu (LDMAG).

Mae gan AWPF nifer o gynrychiolwyr ar yr LDMAG.

Roedd ein Prif Weithredwr, Joe Powell a Chyd-gadeirydd y Bwrdd, Sophie Hinksman, yn gyd-gadeiryddion ar Grŵp Tasg a Gorffen Bywydau Wedi’u Dwyn yr LDMAG.

Trafododd y grŵp am y problemau a’r atebion posibl.

Buont yn gweithio ar adroddiad.

Cyd-ysgrifennodd Joe yr adroddiad gyda Bywydau Wedi’u Dwyn – O Ysbytai i Gartrefi.

 

Ebrill 2025

Ymunodd y Prif Weithredwr Joe Powell a chyd-gadeirydd y Bwrdd, Sophie Hinksman, ag aelodau o rwydwaith ‘Bring our People Home from Hospital’ mewn protest yn Sgwâr y Senedd.

Mwy o wybodaeth yma: https://allwalespeople1st.co.uk/joes-soapbox-16/

 

Ionawr 2026

Cyhoeddwyd yr adroddiad O Ysbytai i Gartrefi  a chyhoeddodd y Gweinidog Iechyd Meddwl a Llesiant ddatganiad ynghylch ymrwymiad Llywodraeth Cymru i wella gwasanaethau a chymorth i bobl ag anableddau dysgu.

Rhagor o wybodaeth yma, ynghyd â dolenni i’r datganiad a’r adroddiad:

https://allwalespeople1st.co.uk/welsh-government-announces-commitment-to-support-and-services-for-people-with-learning-disabilities/

 

Gorffennaf 2026

Cyhoeddodd GIG Cymru a Llywodraeth Cymru y data swyddogol cyntaf erioed ar gleifion mewnol ag anableddau dysgu.

Mwy o wybodaeth a dolenni i’r data yma: https://allwalespeople1st.co.uk/inpatients-with-learning-disabilities-in-specialist-hospitals/

 

7 Gorfennaf 2026

Siaradodd y Dirprwy Weinidog dros Ofal Cymdeithasol, Iechyd Meddwl ac Iechyd Menywod – Delyth Jewell AS – yn y Senedd am ei gweledigaeth ar gyfer y meysydd y mae hi’n gyfrifol amdanynt. Pwysleisiodd yr angen i’r gwaith fwrw yn ei flaen yn dilyn yr adroddiad ‘O Ysbytai i Gartrefi’.

Dyma beth oedd gan ein Prif Weithredwr, Joe Powell i’w ddweud am y datganiad…

“Roedd egni amlwg ac ymrwymiad diffuant yn araith ddiweddar y Dirprwy Weinidog, Delyth Jewell AS, yn y Senedd. Siaradodd yn agored am yr heriau ehangach y mae pobl ag anableddau dysgu yn eu hwynebu, gan dynnu sylw at yr angen i fwrw ymlaen â’r gwaith a nodwyd yn yr adroddiad O Ysbytai i Gartrefi. Er bod ein profiad ni a’r data diweddaraf am gleifion mewnol yn dangos bod y bwlch rhwng polisi a phrofiad bywyd yn parhau i fod yn enfawr, rydym yn parhau i fod yn obeithiol. Rhaid i angerdd y Dirprwy Weinidog gael ei gefnogi nawr gan gynllun clir a’r cyllid priodol i gyflawni’r hyn sydd ei angen i gael effaith wirioneddol ar fywydau pobl ag anableddau dysgu. Edrychwn ymlaen at gydweithio â’r Dirprwy Weinidog, cydweithwyr ar draws Llywodraeth Cymru, a phartneriaid yn y sector i gefnogi cyflawni’r ymrwymiadau hyn”.

Clip Senedd TV yma: http://www.senedd.tv/Meeting/Clip/65cbf191-0ead-41ea-aa5b-52ae38a7d5ee?inPoint=03:43:32&outPoint=04:32:40